X
تبلیغات
مهارت هایی برای داشتن یک زندگی خوب

مهارت هایی برای داشتن یک زندگی خوب

در این وبلاگ یاد میگیریم که چطوری 1انسان هدفمند در زندگی باشیم...

مقاله

I C T

و برنامه ریزی برای آموزش

مهارت های زندگی

تبیین مهارت های زندگی:

مهارت های زندگی فراوانند و معرفی همه ی آن ها٬کار ساده ای نیست.

ابتدا فهرستی از مهارت ها را که می توان در طراحی نظام آموزش و پرورش از آن ها استفاده کرد٬ارائه می دهیم و سپس به ماهیت این موضوع اشاره می کنیم.

اما قبل از آن٬به چند هدف کلی آموزش مهارت های زندگی توجه کنید:

*تقویت تفکر و اندیشه

*فراهم آوردن زمینه ای برای انتخاب صحیح در مسائل تجتماعی

*تقویت روحیه ی علاقه مند شدن به زندگی تواءم با نشاط و شادابی

*تعمیق باور ها و رفتار های دینی

مفاهیم اساسی مهارت های زندگی

آشنایی صحیح با مفاهیم اساسی مهارت های زندگی٬خود گامی است برای کسب مهارت های زندگی.

از این رو٬تبیین دقیق این مفاهیم همراه با ارائه ی الگو های آن ها٬می توانند کمک موءثری به افراد٬به خصوص جوانان٬در کسب این مهارت ها باشند.

مهارت های زندگی را شامل ۱۰ مهارت اصلی و اساسی دانسته اند که غالباً به صورت جفت جفت طبقه بندی می شوند.زیرا بین هر جفت ارتباط طبیعی وجود دارد و در حقیقت به منزله ی دو روی یک سکه هستند.

+خود آگاهی/همدلی

+ارتباط/روابط بین فردی

+تصمیم گیری/حل مسئله

+تفکر خلاق/تفکر انتقادی

+مقابله با هیجانات/مقابله با استرس

در این جا به ۴مهات به اختصار اشاره می شود:

خود آگاهی/همدلی

خودآگاهی:یعنی توانایی شناخت و آگاهی از خصوصیات٬نقاط ضعف و قوت٬خواسته ها٬ترس ها٬رغبت ها و تمایلات.

رشد خودآگاهی به فرد کمک می کند که دریابد٬تحت استرس قرار دارد یا نه. و این معمولاً پیش شرط ضروری روابط اجتماعی و روابط اجتماعی و بین فردی موءثر و همدلانه است.

درواقع این توانایی به ما کمک می کند٬تصویر واقع بینانه ای از خود داشته باشیم و حقوق و مسئولیت هایمان را بهتر بشناسیم.

مهمترین وظیفه ی مت در زندگی٬گشف خود واقعی و سپس شکوفا ساختن آن است.

همدلی:یعنی اینکه فرد بتواند زندگی دیگران را حتی زمانی که در آن شرایط قرار ندارد٬درک کند.

همدلی به ما کمک می کند٬انسان های دیگر را وقتی با ما متفاوت اند٬بپذیریم و به آن ها احترام بگذاریم.

کسانی که همدلی بیشتر دارند٬به دیگران علاقه مندند٬افراد دیگر را تحمل می کنند و دوستداشتنی ترند.

این مهارت٬روابط اجتماعی را بهبود می بخشد و به ایجاد رفتار های حمایت کننده و پذیرنده٬نسبت به انسان های درگیر منجر می شود.

تصمیم گیری/حل مسئله

تصمیم گیری:این توانایی به فرد کمک می کند به نحو موءثرتری در مورد مسائل تصمیم گری کند.

اگر نوجوانان و جوانان بتوانند فعالانه در مورد اعمالشان تصمیم بگیرند٬جوانب متفاوت انتخاب را بررسی و پیامد های مثبت و منفی هر انتخاب را ارزیابی کنند٬مسلماً در سطوح بالاتر بهداشت روانی قرار خواهند گرفت.

حل مسئله:افراد در زندگی به طور مداوم در حال حل مسئله اند.

برخی از این مسائل ساده اند٬ولی برخی دیگر به فعالیت های فکری پیچیده ای نیاز دارند.

توانایی حل مسئله به ما کمک می کند٬مسائل زندگیمان را به نحو مطلوب حل کنیم.

اگر مسائل مهم زندگی ما حل نشده باقی بمانند٬با فشار روانی روبرو می شویم و سلامت روانی و جسمانی ما تهدید می شود.

کسب دانش

+

کسب مهارت های زندگی

+

نگرش ها و ارزش ها ی مثبت

=

رفتار مثبت

=

پیشگیری از مشکلات و ارتقای بهداشت روان

نقش مهارت های زندگی و ارتباط آن با مهارت ها ی شناختی٬عاطفی و رفتاری.

عناصر چهارگانه در طراحی آموزش مهارت های زندگی

در طراحی آموزشی برای آموزش مفاهیم مهارت های زندگی ٬ باید به چهار عنصر توجه کرد:

۱. اصول و اهداف

۲. محیط (فرهنگ)

۳. نقش معلم

۴. روش اجرا

در ابتدای مقاله به اهداف اشاره شد.

در مورد محیط٬بر اینکه باید با درنطر گرفتن شرایط فرهنگی و موقعیت مکانی (جغرافیایی) طراحی آموزشی صورت پذیرد٬تاءکید شد.

در مورد نقش معلمان می توان گفت٬در دنیای معاصر٬پیشرفت و توسعه ی هر کشوری به دست معلمان رقم زده می شود.

معلمان می توانند به شکل های گوناگون روی دانش آموزان تاءثیر بگذارند و شخصیت و روند زندگی آن ها را تحت تاءثیر قرار دهند.

بسیاری از مسائل دانش آموزان در سال های نخست زندگی ریشه دارند.

نحوه ی برخورد و رفتار معلم٬نوع انضباط و قوانینی که در کلاس و محیط آموزشگاه حاکم است٬چگونگی هدایت و راهنمایی توسط معلم و... از جمله اموری هستند که تاءثیرگذاری معلم را مشخص می کنند.

قبل از اینکه روش اجرای مفاهیم مهارت های زندگی را مورد بررسی قرار دهیم٬لازم است اهمیت و ضرورت کاربرد ICT را در آموزش مهارت هاي زندگي بيان كنيم.


اهميت و ضرورت كاربرد ICT در آموزش مهارت هاي زندگي

کاربرد های جدید فناوری ارتباطات و اطلاعات چون پست الکترونیکی٬اینترنت و شبکه ی جهانی٬و ویدئو کنفرانس٬امکان ارتباط های گوناگونی را برای مدارس فراهم آورده است.

در کلاسی که دانش آموزان به اینترنت دسترسی دارند٬ارتباط با خارج از مدرسه می تواند امکان ادراکی فراتر از محیط اطراف و فرهنگ را فراهم آورد.

دانش آموزان یک شهر٬استان یا کشور٬می توانند تجربیات خود را از طریق پست الکترونیکی یا ویدئو کنفرانس با دانش آموزان شهر ها٬روستا ها و کشور های دیگر به اشتراک بگذارند.

آنها هنگام کار با ICT ٬غالباً در گروه ها با یکدیگر مشارکت می کنند.

تجربه ی کار گروهی ICT بر رشد و توسعه ی مهارت های فردی-اجتماعی٬یا به عبارت بهتر٬بر مهارت های زندگی٬تاءثیرات مفیدی دارد.

در حل مسائل به شکل گروهی٬در عین اینکه همه به شکل فعال درگیر انجام تکلیف و فعالیت ها هستند٬هر دانش آموز نقش خاصی دارد.

ICT ابزار مناسبی برای برقراری ارتباط و کنترل آن٬در اختیار دانش آموزان قرار می دهد.

ICT از طریق درگیر کردن دانش آموزان در کار جمعی مشترک٬یک کلاس درس را به محیطی با دایره ی شمول وسیع تر تبدیل می کند.

ظرفیت و قابلیت ICT به گونه ای است که برای هر دانش آموز٬با هر میزان توانایی قابل استفاده است و در واقع می تواند٬مهارت های خود را در زمینه ی ارتباط بین فردی و موءثر افزایش دهد.

ICT مجموعه ای از ابزار را برای دانش آموزان فراهم می سازند تا پس از تسلط بر نکات فنی٬تکالیف و فعالیت های آموزشی را به شکل جالب تر و لذت بخش تری ارائه دهد.


اهداف یادگیری مفاهیم مهارت های زندگی

هدف «یادگیری برای بودن» که نهایت رسیدن به اهداف مهارت های زندگی است٬ رشد و توسعه ی شخصیت و توانایی عمل کردن با استقلال بیشتر٬نقادی و مو شکافی٬برخورداری از قدرت تمیز و عهده دار شدن مسئولیت های فردی است.

در این ارتباط٬بدون تردید آموزش نباید هچ یک از ابعاد و ظرفیت های فردی شامل حافظه٬استدلال٬زیبا شناسی٬احساسات٬توان فیزیکی و مهارت های برقراری ارتباط را نادیده بگیرد.

فرایند طراحی در درس مهارت های زندگی با استفاده از ICT به شرح زیر است:

۱. تعیی اهداف اصلی درس.

۲. تعیین سطوح متفاوت توانایی دانش آموزان.

۳. پیدا کردن نقطه ی مشترک (سطح پیش دانسته ها) قابل درک برای همه ی دانش آموزان.

۴. طراحی فعالیت های گوناگون متناسب با سطح توانایی های دانش آموزان با سطح پایین تر از نقطه ی شروع.

و...

فوائد استفاده از ICT در آموزش درس مهارت های زندگی عبارتند از:

۱. به کار گیری روش تدریس ساختن گرا.

۲. تقویت مشارکت و کار گروهی.

۳. آزادی عمل دانش آموز در انتخاب مهاهیم و عمل به آن ها.

۴. استفاده از جذابیت های فناوری در جهت ایجاد انگیزه.

روش اجرا

روش اجرا برای آموزش این مفاهیم٬باید مبتنی بر رغبت ها و قابلیت های دانش آموزان٬به منظور شناخت خود و محیط اطرافش٬با کاربرد اصول و کسب مهارت های زندگی در جامعه باشد.

در این راستا٬محور فعالیت های کلاس٬دانش آموز است و به منظور مشارکت هرچه بیشتر او در امر یادگیری و معنی دار نمودن آموخته ها برای او صورت می گیرد.

برای اجرای آن٬وسایل آموزشی با توجه به اهداف درس و مبتنی بر روش های آموزش تهدید می شود.

درواقع٬وسایل آموزشی و کمک آموزشی در این نظام یادگیری که در آن مشارکت و فعالیت دانش آموزان محور اصلی است٬نقش اساسی دارد.

در آموزش مهارت های زندگی٬انواع تکنیک ها به کار می روند٬به نحوی که هر فرد از هر نوع تکنیک خاص که دوست دارد و با آن احساس راحتی بیشتری می کند٬استفاده کند.

همواره باید پذیرای به کار بردن روش های جدید بود٬زیرا نوجوانان و یادگیرندگان نسبت به شرکت در یک برنامه ی آموزشی که انواع فرصت های یادگیری را در خود دارد٬اشتیاق بیشتری نشان می دهد.

در یادگیری آموزش مهارت های زندگی از شیوه ها و روش های گوناگونی مثل ایفای نقش٬بازی نمایش ویدئویی٬کار در گروه های کوچک٬برنامه های هنری٬سخنرانی میهمان٬حل مسئله٬پرسش و پاسخ٬مشکل گشایی گروهی٬استفاده از فیلم های آموزشی برای انتقال مفاهیم صحیح و...استفاده می شود.

چند نکته برای اجرای موفق تر فعالیت ها

۱. انجام مراحل کار را مرور کنید تا آنجا که احساس راحتی کنید.

۲. در صورت امکان٬پیش از شروع فعالیت جدید٬آن را به صورت تمرین انجام دهید.

۳. نکات آموزشی فغالیت را درنظر بگیرید و برای دامن زدن به بحث٬سوءال هایی را در ذهن خود آماده کنید.

۴. پیش از شروع جلسه٬اتاق را به ترتیبی که در نظر دارید بیارایید٬تا زمان را صرف جابجایی صندلی ها یا نصب علامت ها نکنید و وسایل کمک آموزشی را به درستی سر جای خود بگذارید.

۵. و...

نتیجه گیری

به کار گیری ICT می تواند به ارائه ی تصویری کمّی از آموزش درس مهارت های زندگی کمک قابل توجهی کند و مدیریت زمانی آموزش را به نحوی موءثر و کارامد بهبود بخشد.

ضمن اینکه جذابیت این ابزار را در ارائه ی آموزش نباید از نظر دور داشت.

این ابزار قابلیت این را دارد که بیش از هر روش شناسی (متدلوژی) دیگری٬دانش آموز را با مواد آموزشی درگیر کند.

ICT در ٬ چالش برانگیختن دانش آموز٬برای حرکت به جلو٬نقش مهمی را می تواند ایفا کند.

به این ترتیب٬نقش معلم از یک سخنران و ارائه دهنده ی صرف٬به ک تسهیل کننده و راهنما تبدیل می شود.

به علاوه٬معلم زمان بیشتری خواهد داشت تا بتواند به نیاز های ویژه ی دانش آموزان نیز توجه کند.همچنین از این طریق بهتر می تواند توانایی های آنان را بشناسد.

استفاده از ICT به معلم امکان می دهد که در استفاده از زمان کلاس انعطاف بیشتری نشان دهد و برای تمرین و تکرار آموخته های دانش آموزان٬زمان بیشتری صرف کند.

برای اینکه چنین برنامه هایی (آموزش مهارت های زندگی) مورد پذیرش جدی دانش آموزان قرار گیرد٬لازم است تا آنان با انگیزه ی کافی بدان بپردازند و این کار به دنبال تبیین جایگاه روش این گونه فعالیت ها در تحصیلات دانش آموزان میسر خواهد بود.

منبع:

ماهنامه ی آموزشی٬تحلیلی و اطلاع رسانی

رشد تکنولوژی آموزشی

دوره ی بیست و پنجم-بهمن ۱۳۸۸-شماره ی پی در پی ۲۵

+ نوشته شده در  یکشنبه بیست و سوم اسفند 1388ساعت 23:2  توسط نوجوانان استان قزوین  |